Wordt slimme aansturing een voorwaarde voor warmtepompsubsidie in 2028?
Vanaf 2028 kunnen er nieuwe technische voorwaarden gaan gelden voor warmtepompen die in aanmerking komen voor de ISDE-subsidie. Daarbij staat vooral de slimme aansturing van warmtepompen centraal.
Door de toenemende netcongestie wordt het belangrijker om het stroomverbruik van warmtepompen beter over de dag te verdelen. Een slim aangestuurde warmtepomp kan bijvoorbeeld minder elektriciteit gebruiken tijdens drukke en dure piekuren. Dit helpt het elektriciteitsnet te ontlasten en kan tegelijkertijd de energierekening verlagen.
Ook in de beantwoording van Kamervragen over de voortgang van de aanpak van netcongestie wordt het belang van slimme aansturing benadrukt. Jo-Annes de Bat, staatssecretaris van Klimaat en Groene Groei, schrijft hierover:
Slimmer gebruik van net-intensieve apparaten, zoals warmtepompen, draagt bij aan zowel het beperken van netcongestie als het verlagen van de energierekening voor gebruikers. Om dit te faciliteren zullen op termijn via de ISDE alleen nog slim aanstuurbare warmtepompen worden gesubsidieerd.
Wat betekent ‘slim aanstuurbaar’?
Wat precies onder ‘slim aanstuurbaar’ wordt verstaan, is op dit moment nog niet definitief bepaald. Onder coördinatie van NEN, het Nederlandse normalisatie-instituut, wordt gewerkt aan een Nationale Technische Afspraak. Ook dit komt terug in de Kamerbrief van Jo-Annes de Bat, staatssecretaris van Klimaat en Groene Groei:
Momenteel wordt onder coördinatie van NEN, het Nederlandse normalisatie-instituut, gewerkt aan een nationale technische afspraak die hier invulling aan geeft en vanaf 2028 geïmplementeerd zal worden via de ISDE.
Deze Nationale Technische Afspraak moet duidelijk maken aan welke eisen een slimme warmtepomp precies moet voldoen. In de toelichting op de Wijzigingsregeling ISDE staat dat deze afspraak moet zorgen voor technische uniformiteit:
De ontwikkeling van een Nederlands Technische Afspraak (NTA) voor ‘slimme warmtepompen’ moet daarbij zorgen voor technische uniformiteit.
De volledige invoering lijkt voor 2028 gepland te staan, maar mogelijk wordt al in 2027 een eerste stap gezet. Dit is echter sterk afhankelijk van de afronding van de NTA en de bijbehorende certificering. De minister van Klimaat en Groene Groei licht dit als volgt toe:
Deze NTA is inmiddels vergevorderd en zal vanaf 2028, wanneer zowel de NTA als bijbehorende certificering gereed zijn, geïmplementeerd worden via de voorwaarden van de ISDE. Gezien de ernst en urgentie van de netcongestieproblematiek is de wens om, vooruitlopend op de implementatie van de NTA, per 2027 al een eerste stap te zetten.
Voor die mogelijke eerste stap worden momenteel twee voorwaarden onderzocht:
- De warmtepomp moet via een energiemanagementprotocol kunnen communiceren met een extern systeem, zoals een home energy managementsysteem (HEMS).
- De warmtepomp moet het energieverbruik kunnen aanpassen aan dynamische energieprijzen en mogelijk later ook aan dynamische nettarieven.
Ook het subsidiebedrag verandert mogelijk
Daarnaast wordt gekeken naar een andere opbouw van het subsidiebedrag. Het bedrag per kilowatt thermisch vermogen kan worden verlaagd, terwijl de bonus voor zeer energiezuinige warmtepompen met energielabel A+++ juist wordt verhoogd. De overheid blijft daarbij uitgaan van een gemiddelde subsidie van ongeveer 30% van de kosten.
Voor woningeigenaren is er op dit moment nog geen directe reden tot actie. Wel wordt duidelijk dat niet alleen het rendement, maar ook de aanstuurbaarheid en energie-efficiëntie van een warmtepomp steeds belangrijker worden.